Шинэ мэдээ

Эсэргүүцэл дагуулсан Беларусийн сонгууль8 сар 11. 9:37БНСУ пуужингийн довтолгооноос эсэргүүцэн хамгаалах системийг хөгжүүлж байна8 сар 11. 9:10Ливанд дэмжлэг үзүүлэх хандивлагчдын олон улсын бага хурал болно8 сар 10. 11:55Бейрут хотод болсон жагсаал цуглааны үеэр 490 хүн бэртжээ8 сар 10. 10:56“COVID-19” Африкт хумхаа өвчний аюулыг нэмэгдүүлж байна8 сар 10. 9:51Хятадад тарваган тахлын улмаас нас барсан дахин нэг тохиолдол бүртгэгджээ8 сар 10. 9:37А.Лукашенко: Оросыг “түрэмгийлэгч улс” гэж үздэггүй8 сар 8. 9:34АТГ-аас "Улаанбаатар дулааны сүлжээ" ТӨХК-д хэрэг үүсгэн шалгаж байна8 сар 7. 15:02Б.Гейтс: Уур амьсгалын өөрчлөлт “COVID-19”-с хэд дахин олон хүний аминд халтай8 сар 7. 9:57“Facebook” компани “TikTok”-той төстэй үйлчилгээг нэвтрүүлж байгаагаа мэдэгджээ8 сар 7. 9:56Б.Мөнхбат: Хэргийг хялбаршуулсан журмаар шийдвэрлэхэд хэд хэдэн хүчин зүйл нөлөөлсөн8 сар 6. 16:29“Зарлигаар зарсан хүрээнд сууж хэрэг шийтгэгч сайдын газарт холбогдох баримтын эмхэтгэл”-тэй холбогдох мэдэгдэл8 сар 6. 13:45Google-ийн жолоочгүй автомашины нууцыг хулгайлсан инженерт 18 сарын хорих ял оноожээ8 сар 6. 11:47Бейрут хотыг сэргээн босгоход нь тусламж үзүүлэхийг санал болгожээ8 сар 6. 11:42Бейрутад болсон дэлбэрэлт 70 гаруй хүний аминд хүрчээ8 сар 5. 9:32Ш.Абэ Хирошима, Нагасаки хотуудад айлчилна8 сар 5. 9:29Венесуэлийн сөрөг хүчин парламентын сонгуульд оролцохоос татгалзжээ8 сар 4. 9:38БНАСАУ цөмийн зэвсгийн хөгжүүлэлтээ үргэлжлүүлж байна8 сар 4. 9:37Коронавирустэй тэмцэж чадахгүй байгаа Нетаньяхуг огцруулахыг шаардав8 сар 3. 9:41Хоёр жуулчин ирэх оны сүүлчээр ОУСС-ад зочилно8 сар 3. 9:40ОХУ олон улсын нислэгийг бүрэн сэргээх хувилбарыг хэлэлцэж байна8 сар 2. 11:55БНАСАУ хөлөг онгоц эсэргүүцэх далавчит пуужин харважээ7 сар 31. 12:00Австралид цар тахал дэгдэж эхэлснээс хойш хамгийн олон тохиолдол бүртгэгджээ7 сар 31. 9:17Суутан болох сурагчаас…7 сар 30. 15:13Зайсангийн баячууд дулаангүй болно7 сар 30. 14:40Армени гал зогсоох дэглэмийг 65 удаа зөрчсөн гэжээ7 сар 30. 10:17Пёньян хотоос гарахгүй байхыг гадны дипломатуудаас хүсжээ7 сар 30. 10:14Шинэ Зеланд Хонконгтой байгуулсан хэрэгтэн шилжүүлэх гэрээг цуцаллаа7 сар 29. 11:00Цар тахлын улмаас хүүхдийн эндэгдлийн тоо өснө7 сар 29. 10:00Бүгд найрамдах намынхан 1 их наяд ам.долларын төлөвлөгөө танилцуулжээ7 сар 28. 10:22

Тойрог булаацалдаж буй мэтээр харагдуулах сонирхол хэнийх вэ

/5-р сарын 20/  -  13 цаг 32 минут

Гурван шатны сонгуульд нэгтгэн хэрэглэсэн Сонгуулийн тухай хуулийг энэ удаагийн парламент гурав задлах нь тодорхой болсон.

Харин УИХ-ын ээлжит сонгууль болоход нэг жил гаруйнхны хугацаа үлдсэн энэ үед сонгуулийг ямар тогтолцоогоор хэрхэн зохион байгуулах нь олон нийтийн анхаарлын төвд ороод байна. Эрх баригч МАН Сонгуулийн тухай хуулийг Ерөнхийлөгчийн, УИХ-ын, ИТХ-ын гэж гурав ангилахын зэрэгцээ ирэх оны УИХ-ын сонгуулийг томсгосон мажоритар тогтолцоогоор явуулах талаар мэдээлэл гарч эхлэв.

Энэ нь зөвхөн таамаг төдий биш гэдгийг УИХ-ын дэд дарга Л.Энх-Амгалангийн өргөн барьсан хуулийн төслөөс харж болно. УИХ-ын дэд дарга Л.Энх-Амгалан томсгосон мажоритар тогтолцоотой болох заалт бүхий сонгуулийн хуулийн төсөл өргөн барьсан тухай мэдээлэл зарим хэвлэлээр цацагдав. Томсгосон мажоритар тогтолцоо нь дотроо мандатад хуваагддаг бөгөөд уг хуулийн төсөлд Булган, Дундговь, Говь-Алтай, Сүхбаатар аймгийг тус бүр хоёр, харин Өвөрхангайг дөрвөн мандаттай болгохоор тусгасан аж. Түүнчлэн эрх баригчид үнэмлэхүй олонх болсон ч нам доторх зөрчил, гишүүдийн ёс зүй, хариуцлагаас үүдэн УИХ-ын нэр хүнд муу байгаа учир ирэх оны сонгуулийг томсгосон тойргоор явуулах нь зөв арга зам гэдгийг учир мэдэх хүмүүс хэлж байна. Өмнө нь манай улс 2008 болон 2012 оны УИХ-ын сонгуулийг томсгосон тойргоор зохион байгуулсан түүхтэй.

Сонгуулийн хуулийн сурагтай зэрэгцэн МАН-ын генсек Д.Амарбаясгалан, УИХ-ын гишүүн Ш.Раднаасэд нар ирэх оны сонгуульд өрсөлдөхөөр Говь-Алтай аймгийн тойргийг булаацалдсан гэх асуудал өнгөрсөн долоо хоногт хүчтэй өрнөлөө. Тэгвэл МАН-ын барьж буй бодлогоор буюу ирэх оны сонгуулийг томсгосон тойргоор зохион байгуулбал, нэг намын гишүүд нэр дэвшихдээ тойрог булаацалдах асуудал үүсэхгүйгээр барахгүй ийм маргаан гаргах шаардлагагүй болно. Тэгээд ч хуулийн төсөлд тусгаснаар Говь-Алтай аймгийг хоёр мандаттай болговол Д.Амарбаясгалан, Ш.Раднаасэд нарын гэх маргаан ашиггүй болох биш үү. Харин нөхцөл байдал ийм байхад тойрог булаацалдаж, нам дотроо зодоон хийж буй мэтээр харагдуулах сонирхол хэнд байна вэ гэдгийг МАН-ынхан бодох нь зүйн хэрэг.

Дарин дээр давс нэмнэ гэгчээр МАН-ын Хяналтын ерөнхий хороо УИХ-ын гишүүн Ш.Раднаасэд, Д.Дамба-Очир нарт хариуцлага тооцож, намын зүгээс таван жилийн хугацаанд улс төрийн дэмжлэг үзүүлэхгүй байх шийдвэр гаргалаа. Тодруулбал, УИХ-ын гишүүн Д.Дамба-Очир Эдийн засгийн байнгын хорооны даргаар ажиллаж байхдаа Оюутолгойд шалгалт хийсэн ажлын хэсгийн дүгнэлтийг УИХ-аар хэлэлцүүлэхээс өмнө хөрөнгө оруулагч талынханд хүргүүлснээ хүлээн зөвшөөрсөн бөгөөд уг асуудалтай нь холбогдуулан түүнд хариуцлага тооцсон. Харин УИХ-ын гишүүн Ш.Раднаасэдийн хувьд эрүүгийн хэрэг хөөн хэлэлцэх хугацааг тооцохдоо гэмт хэрэг үйлдсэн өдрөөс эхлэн анхан шатны шүүхийн шийдвэр хүчин төгөлдөр болсон өдрөөр дуусгавар болгох заалтыг хуульд оруулсан. Тиймээс түүнийг Хууль зүйн байнгын хорооны даргын албан тушаалаас нь чөлөөлөх, таван жилийн хугацаанд улс төрийн дэмжлэг үзүүлэхгүй байхаар шийдвэрлэв.

Харин уг шийдвэрийг МАН-ын Удирдах зөвлөлийн хурлаар хэлэлцэж, хүлээж авах боломжгүй тул дээрх шийдвэрээ эргэн харах шаардлагатай гэж үзсэн. Мөн Удирдах зөвлөлийн хурлын үеэр УИХ-ын гишүүн Ш.Раднаасэд намаасаа гарах өргөдлөө өгсөн нь тойрог булаацалдсан гэх асуудалд илүүтэй хүч нэмэв. Хэдийгээр түүнд Хяналтын ерөнхий хороо биш УИХ-ын холбогдох байгууллага хариуцлага тооцох ёстой гэж өмөөрч болох ч алдаа гаргасан бол хариуцлагаа хүлээх нь жам ёс. Түүний саналаар Эрүүгийн хуульд өөрчлөлт оруулснаар олон гэмт хэрэг хөөн хэлэлцэх хугацаанаас хамаарч хэрэгсэхгүй болж байна. Жишээлбэл, олон нийтийн мэдэж буйгаар мэргэжлийн хяналтын байгууллагын ажилтнуудын авлигын хэрэг саяхан хэрэгсэхгүй боллоо. Үүнээс цаашлаад олон томоохон хэргүүд ч хэрэгсэхгүй болох эрсдэлтэйг улстөрчид, хуульчид хэлж байгаа. Энэ үүднээс алдаа гаргасан учир түүнд хариуцлага хүлээлгэх нь зөв. Гэхдээ МАН-ын Хяналтын ерөнхий хороо шиг төрийн институтийн үйл ажиллагаанд оролцож биш, харин эрх үүргийг нь эдэлдэг холбогдох байгууллагууд нь хариуцлага хүлээлгэх хэрэгтэй. МАН-ын Хяналтын ерөнхий хорооны энэ үйлдэл нь сонгууль дөхөхийн хэрээр намынхаа залуусын дунд яс хаях ажиллагааг эхлүүлж буй мэт харагдаж байгааг нуух юун. Тэдний шийдвэрийг МАН-ын Удирдах зөвлөл болоод УИХ дахь МАН-ыг бүлэг хүлээн зөвшөөрөөгүй нь Хяналтын ерөнхий хороо намынхаа УЗ-ийн чиглэлийн дагуу шийдвэр гаргадаггүй нь нотлогдлоо. Харин энэ жишээгээр төрийн ажилд намын хяналтын байгууллага хэт өргөн хүрээтэй оролцсоны зэрэгцээ тэдэнд олгосон их эрх мэдлийг эргэж харах цаг болсныг харуулсан үйл явдал боллоо.

МАН-ын Хяналтын ерөнхий хороо нь 15 гишүүнтэй бөгөөд тэднийг 2017 онд болсон МАН-ын Их хурлаар шинэчлэн сонгожээ. Тэд намынхаа дүрмийн биелэлт, хүний нөөцийн бодлогын хэрэгжилт, намын байгууллагын санхүү, аж ахуйн үйл ажиллагаанд хяналт тавих, гишүүдээс гаргасан гомдлыг хянан шийдвэрлэх, сонгуульт болон төрийн улс төрийн албан тушаалд сонгогдох, томилогдох гишүүний талаар холбогдох байгууллагад санал өгөх зэрэг эрх, үүрэгтэй байдаг. Харин төрийн институтийн үйл ажиллагаанд оролцож болохгүй гэдгийг намын гишүүд нь ч хэлж байна. Тухайлбал, УИХ дахь МАН-ын бүлгийн дарга Д.Тогтохсүрэн “Хяналтын ерөнхий хорооноос гаргасан шийдвэрийг буруу гэж үзэж байна. УИХ-ын гишүүн нэгдсэн чуулган болон Байнгын хорооны хуралдааны үеэр үг хэлж байр сууриа илэрхийлэх нь чөлөөтэй. Хууль хяналтын байгууллага шалгаж тогтоогоогүй асуудлаар ийм хурдан шийдвэр гаргаж, гишүүдийн эрх ашгийг хөндөж болохгүй. Бүлгийн гишүүд Хяналтын ерөнхий хорооны шийдвэрийг эсэргүүцэж байгаа” гэсэн тайлбарыг өгчээ.

Ямартай ч сонгуулийн хуулийн сурагтай зэрэгцэн өрнөж буй үйл явдлыг хөндлөнгийн нүдээр ажихад ийм байна. Цаашлаад энэ мэт маргаан үр ашигтай юу, үгүй юү гэдгийг одоо хэлэлцэхээр бэлтгэж байгаа гурван шатны сонгуулийн хуулиас мэдэж болох билээ.

Коронавириустэй холбоотойгоор хуурамч мэдээлэл түгээхээс сэргийлж манай сайт тодорхой хугацаагаар сэтгэгдэл хэсгээ түр хаасан болно.

ULS.MN © 2020 он. Зохиогчийн эрх хуулиар хамгаалагдсан.