Шинэ мэдээ

АТГ-аас "Улаанбаатар дулааны сүлжээ" ТӨХК-д хэрэг үүсгэн шалгаж байна8 сар 7. 15:02Б.Гейтс: Уур амьсгалын өөрчлөлт “COVID-19”-с хэд дахин олон хүний аминд халтай8 сар 7. 9:57“Facebook” компани “TikTok”-той төстэй үйлчилгээг нэвтрүүлж байгаагаа мэдэгджээ8 сар 7. 9:56Б.Мөнхбат: Хэргийг хялбаршуулсан журмаар шийдвэрлэхэд хэд хэдэн хүчин зүйл нөлөөлсөн8 сар 6. 16:29“Зарлигаар зарсан хүрээнд сууж хэрэг шийтгэгч сайдын газарт холбогдох баримтын эмхэтгэл”-тэй холбогдох мэдэгдэл8 сар 6. 13:45Google-ийн жолоочгүй автомашины нууцыг хулгайлсан инженерт 18 сарын хорих ял оноожээ8 сар 6. 11:47Бейрут хотыг сэргээн босгоход нь тусламж үзүүлэхийг санал болгожээ8 сар 6. 11:42Бейрутад болсон дэлбэрэлт 70 гаруй хүний аминд хүрчээ8 сар 5. 9:32Ш.Абэ Хирошима, Нагасаки хотуудад айлчилна8 сар 5. 9:29Венесуэлийн сөрөг хүчин парламентын сонгуульд оролцохоос татгалзжээ8 сар 4. 9:38БНАСАУ цөмийн зэвсгийн хөгжүүлэлтээ үргэлжлүүлж байна8 сар 4. 9:37Коронавирустэй тэмцэж чадахгүй байгаа Нетаньяхуг огцруулахыг шаардав8 сар 3. 9:41Хоёр жуулчин ирэх оны сүүлчээр ОУСС-ад зочилно8 сар 3. 9:40ОХУ олон улсын нислэгийг бүрэн сэргээх хувилбарыг хэлэлцэж байна8 сар 2. 11:55БНАСАУ хөлөг онгоц эсэргүүцэх далавчит пуужин харважээ7 сар 31. 12:00Австралид цар тахал дэгдэж эхэлснээс хойш хамгийн олон тохиолдол бүртгэгджээ7 сар 31. 9:17Суутан болох сурагчаас…7 сар 30. 15:13Зайсангийн баячууд дулаангүй болно7 сар 30. 14:40Армени гал зогсоох дэглэмийг 65 удаа зөрчсөн гэжээ7 сар 30. 10:17Пёньян хотоос гарахгүй байхыг гадны дипломатуудаас хүсжээ7 сар 30. 10:14Шинэ Зеланд Хонконгтой байгуулсан хэрэгтэн шилжүүлэх гэрээг цуцаллаа7 сар 29. 11:00Цар тахлын улмаас хүүхдийн эндэгдлийн тоо өснө7 сар 29. 10:00Бүгд найрамдах намынхан 1 их наяд ам.долларын төлөвлөгөө танилцуулжээ7 сар 28. 10:22АНУ цахимаар хичээллэх сургуульд шинээр элссэн гадаад оюутнуудыг хүлээж авахгүй7 сар 27. 10:33АНУ-ын холбооны агентлагийн төлөөлөгчид Хьюстон дахь Консулын газар луу нэвтэрчээ7 сар 27. 9:30Улаанбаатар хотын нийтийн эзэмшлийн ногоон байгууламжийг хэлбэржүүлэх ажил тогтмол хийгдэж байна7 сар 23. 10:27Японд “дексаметазон” эмийг халдварын эмчилгээнд ашиглахыг зөвшөөрлөө7 сар 23. 9:39АНУ Техас дахь Консулын газраа хаахыг БНХАУ-д үүрэг болгожээ7 сар 23. 9:38ЕХ эдийн засгийг сэргээх багцын талаар тохиролцоонд хүрлээ7 сар 22. 9:40Их Британи хэрэгтэн шилжүүлэх гэрээгээ түр хугацаагаар цуцалсныг эрс шүүмжилжээ7 сар 22. 9:39

А.Даваасүрэн: “Bank of China” Монголд орж ирэх нь аюултай

/10-р сарын 25/  -  10 цаг 18 минут

Ч.ОЛДОХ

Эдийн засгийн ухааны доктор, хөгжлийнбодлого судлаач А.Даваасүрэнтэй ярилцлаа.

-Монгол Улсын эдийн засгийн нөхцөл байдалхүнд байгааг дээр доргүй ярьж байна.Судлаач, эдийн засагчийн хувьд  ямардүгнэлт хийж байгаа вэ?

-“Стэндбай” хөтөлбөрт хамрагдана. Сангийн сайд, Монголбанкны ерөнхийлөгч нь АНУ руу, ОУВС руу хэлэлцээ хийхээр явж байна гэж яриад удлаа. Энэ бид ямар байдалд байгааг  илэрхийлэх  нэг үзүүлэлт. “Стэндбай”  хөтөлбөр олон улсад шүүмжлэл дагуулдаг. Жишээ нь, машинаар яривал жолооч “Би машинаа жолоодож чадахгүй нь ээ, чи барь” гээд жолоогоо Монгол Улсын нөхцөл онцлогийг мэдэхгүй  гадаадын хүнд шилжүүлэхтэй адил юм.

-Энэ хөтөлбөр хэрэв хэрэгжвэл байдалдээрдэх юм шигээр зарим нь ярьж, бичижбайгаа шүү дээ?

 -“Стэндбай” хөтөлбөр хэрэгжвэл татвар нэмэгдэнэ, ажилчдын цалин, хүмүүсийн тэтгэвэр, тэтгэмж маш их танагдана. Нийгмийн шинж чанартай төсөл, хөтөлбөрүүд бүгд зогсоно. Цаашилбал, бослого, үймээн самуун бий болдог учраас дэлхий нийт   шүүмжлэлтэй ханддаг. Нөгөө талаас, өнөөдөр Монгол Улсын зээлжих зэрэглэл В3 болж буурсан. Монгол Улс банк, санхүү, эдийн засгийн хувьд өндөр эрсдэлтэй, эмзэг гэсэн дүгнэлтэд хүрээд байна. Ийм нөхцөлд гадаадын хөрөнгө оруулагчид орж ирэхгүй. Бусад улс орнууд бидэнд зээл олгохгүй. Тиймээс манай улсын санхүү, эдийн засгийн байдал маш хүнд байна.

-Ханшийн хэлбэлзэл, мөнгөний бодлогын тухайд та юу хэлэх вэ. Одоо эрх барьж буй МАН сонгуулийнмөрийн хөтөлбөртөө  төгрөгийн ханшийн уналтыг зогсооно гэсэн. Байдал сайжрах болов уу?

-МАН тэр амлалтыг сонгуулиас өмнө өгсөн. Тэгвэл өнөөдөр төгрөгийн ханш 300 гаруй төгрөгөөр суларчихаад байна шүү дээ. Өнгөрсөн зургадугаар сарын үед 1964 төгрөг нэг ам.доллартай тэнцэж байсан. Өнөөдөр 2280 төгрөг нэг ам.доллартай тэнцэж байна. Энэ төр, засгийн харалган бодлоготой холбоотой. Төрийн мөнгөний бодлогын хүрээнд Монголбанкны үнэт цаасны хүүг 15 хувиар  нэмсэн нь харалган бодлого гэхээс өөрөөр хэлэх аргагүй. Ингэснээр арилжааны банкуудаас иргэдэд олгодог зээлийн хүү нэмэгдэх, эдийн засгийг агшаах бодлого хэрэгжиж, өрхийн зээл 29-31 хувь болж өслөө. Дээр нь татвар нэмэхгүй, шинээр бий болгохгүй гэж МАН амласан. Гэтэл найман төрлийн татварыг нэмэх асуудлыг багагүй хугацаанд ярьсан. Найман татвараас зургаа нь хувь хүний орлогын албан татвартай холбоотой байсан. Хувь хүний орлогын албан татвар орон нутгийн төсөвт төвлөрдөг.Орон нутгийн хөгжлийг дэмжсэн татварын орлого байх ёстой байтал эсрэгээр явж байна. Ийм зүйл ярьж, нийгмийг удтал бухимдуулж, олон түмний эсэргүүцэлтэй тулгарсны дүнд түүнийгээ  өнгөрсөн наймдугаар сарын 24-ний Их хурлын чуулганаар цуцласан. Гол нь орон нутгийн сонгуулийн дүнг харах гэж  бодлогоор хойшлуулсан болов уу гэж Засгийн газрын 100 хоног дээр дүгнэлт хийж байна. Өрийн асуудлаар ч бас шүүмжлэх зүйлүүд энэ 100 хоногийн дэнсэн дээр бас  байна.

-Тухайлбал?

-Жишээ нь, МАН  сонгуулийн  амлалтандаа “Монгол мал үндэсний хөтөлбөр”-ийг хэрэгжүүлнэ, малчдад хөнгөлттэй нөхцлөөр зээл олгох, малчдад зээлийн үйлчилгээ нэвтрүүлэх эрхзүйн орчныг бүрдүүлэх замаар  зээлийн хүүгийн дарамтыг бууруулна гэсэн. Гэтэл яг ийм зорилгоор үр дүнтэй хэрэгжиж  байсан  “Сайн малчин” хөтөлбөрийг зогсоолоо.Орон нутгийн хөгжлийн санд улсын төсвөөс авдаг байсан татаасын хэмжээг бууруулна гэж байна. Манай улсын нийт ажиллах хүчний 85 хувь нь нийслэлд төвлөрсөн. Ийм байхад орон нутгийг ингэж орхигдуулж болохгүй. Төсвийн алдагдлыг санхүүжүүлэхийн тулд зээл ашиглахаас татгалзана гэсэн. Гэтэл төсвийн алдагдлыг гадаад, дотоодын зээлээр л нөхдөг. Ингэж хэзээ ч биелэшгүй, шинжлэх ухаанч бус   амлалт  өгөх нь боломжгүй зүйл.

- Сошиал ертөнцөд шуугиад байгаа  эрх баригч нам 4.2  тэрбум ам.доллар  Хятадаас зээлэх нь  гэдэгмэдээллийг та сонссон байх. Энэ хэр зөв алхам бол?

-Ер нь бол МАН хэрэв сонгуульд ялбал ард түмнээр өр төлүүлэхгүй гэж амласан. Сонгуулийн үед Монгол Улсын нийт өр 23.7 тэрбум байсан. Түүнээс хойш өрийг дээр дээрээс нь  нэмэгдүүлэхээр, тухайлбал, Хятадын Засгийн газраас 4.2 тэрбум  ам.доллар  зээлэхээр ярьж байгаа гэсэн мэдээлэл  гараад байгаа.  Миний хувьд энэ талаар хэвлэлийн мэдээллээс л харлаа. Хэрэв ийм хэмжээний  зээл хийсэн  тохиолдолд өрийн дарамт улам нэмэгдэнэ. Нэг улсаас хараат болох аюултай. Манай улсын санхүү, эдийн засгийн аюулгүй байдалд ноцтой хохирол учруулна. Сонгуулиас хойш дөрөвхөн сарын дотор нэг хүнд ногдох өр 17-21 сая төгрөг болсон шүү дээ. МАН өрийг ард түмнээр төлүүлэхгүй гэж байгаа ч бидний татварын мөнгөөр, үр хүүхдийн маань ирээдүйд төлөх татварын мөнгөөр л төлнө.

-Сүүлийн үед  гадаадын банк, тодруулбал Bank of china  Монголд орж ирнэ гэсэн мэдээлэл хүчтэй яригдахболлоо. Эерэг, сөрөг тал нь юу байх бол?

-Гадны банк Bank of china –г оруулж ирнэ. Энэ банк нь Засгийн газартайгаа тохирч том төсөл хөтөлбөрүүдийг санхүүжүүлэх зорилготой, ямар нэг салбар нээхгүй, хадгаламж авахгүй, зээл өгөхгүй гэсэн тохиролцоо байгаа гэж яриад байна. Ер нь бол ярьсан, хэлснээсээ өөр чиглэлээр ажиллаад эхэлбэл  сөрөг зүйл их, манай улсын санхүү, эдийн засгийн байдалд  аюултай.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

Коронавириустэй холбоотойгоор хуурамч мэдээлэл түгээхээс сэргийлж манай сайт тодорхой хугацаагаар сэтгэгдэл хэсгээ түр хаасан болно.

ULS.MN © 2020 он. Зохиогчийн эрх хуулиар хамгаалагдсан.